Γράφουν οι: von T. Tritschel & G. Stocker

Οι «αντιθέσεις μεταξύ Δύσης και Ανατολής», όπως τις αποκαλεί ο Ρούντολφ Στάινερ, αποτελούν επανειλημμένα αντικείμενο πνευματολογικών αναλύσεων στις διαλέξεις του. Εκείνη την εποχή, από το 1914 και έπειτα, μαινόταν ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος – μια τεράστια, άνευ προηγουμένου έως τότε υλική σύγκρουση, η οποία εξελίχθηκε σε μια βιομηχανικής κλίμακας κλιμάκωση των εχθροπραξιών. Ο αριθμός των νεκρών, τόσο στρατιωτών όσο και αμάχων, αυξανόταν σε πρωτοφανή βαθμό. Κατά τα χρόνια του πολέμου, ο Ρούντολφ Στάινερ έτρεφε αρχικά την ελπίδα ότι μετά το τέλος του θα ακολουθούσε μια «μεγάλη ειρήνη». Ωστόσο, όπως αποδείχθηκε, ο τερματισμός ενός πολέμου είναι πολύ δυσκολότερος από την έναρξή του. Μόνο ένα μικρό ποσοστό όλων των πολεμικών συγκρούσεων καταλήγει σε ειρηνευτικές συμφωνίες με διαρκή αποτελεσματικότητα. Έτσι, συχνά αναφέρεται το περίφημο απόφθεγμα που αποδίδεται στον Γάλλο στρατάρχη Φερδινάνδο Φος σχετικά με τη Συνθήκη των Βερσαλλιών: «Αυτό δεν είναι ειρήνη· είναι μια ανακωχή για είκοσι χρόνια». Η εξέλιξη του 20ού αιώνα επιβεβαίωσε, εκ των υστέρων, αυτή την εκτίμηση και εξακολουθεί να αποτελεί έως σήμερα μία από τις θεμελιώδεις προϋποθέσεις της σύγχρονης γεωπολιτικής πραγματικότητας.
Η προσπάθεια να καταδειχθεί ότι πίσω από τις πολιτικές, παγκόσμιες και εθνικές εξελίξεις δρουν πνευματικές συνάφειες, δυνάμεις και ακόμη και πνευματικές οντότητες, αποτέλεσε διαρκές μέλημα του Ρούντολφ Στάινερ. Μία από τις σημαντικότερες μαρτυρίες αυτής της προσπάθειας είναι οι «Αφορισμοί Δύσης–Ανατολής», ένα κείμενο του 1922 που δημοσιεύθηκε στο εβδομαδιαίο περιοδικό Das Goetheanum, μετά το μεγάλο Συνέδριο της Βιέννης του ίδιου έτους, στο οποίο συμμετείχαν περισσότεροι από 2.000 άνθρωποι. [GA 36 – Hopeful Aspects of the Present World Situation]
Αυτό το σύντομο αλλά εξαιρετικά περιεκτικό κείμενο αποτελεί μια ιδανική αφετηρία για να ξεκινήσει ένας διάλογος γύρω από τις παγκόσμιες εξελίξεις και τις αντίρροπες τάσεις που διαμορφώνουν την ανθρωπότητα. Με αφετηρία αυτό το σημείο πνευματικού προσανατολισμού, ο Tom Tritschel και ο Gerhard Stocker – και οι δύο μέλη της ομάδας εργασίας της AGiD – αναζητούν εδώ και αρκετό καιρό μορφές διαλόγου και συνομιλητές για τα επίκαιρα ζητήματα που αναδεικνύει το θέμα αυτό.
Έτσι, τα τελευταία τέσσερα χρόνια πραγματοποιήθηκαν συμπόσια στη Βουδαπέστη, την Πράγα, το Κράλιεβετς (Κροατία), το Ζάγκρεμπ, τη Βιέννη και το Σεντ-Ετιέν (Γαλλία). Το συγκεκριμένο κείμενο αποτέλεσε αντικείμενο πολυάριθμων προσωπικών συζητήσεων, μεταξύ άλλων και με υπεύθυνους και πρωτεργάτες άλλων εθνικών Ανθρωποσοφικών Εταιρειών.
Διαπιστώσαμε ότι το κείμενο αυτό παραμένει σε μεγάλο βαθμό άγνωστο. Αυτό αποτελεί έναν ακόμη σημαντικό λόγο για να συμβάλουμε ώστε να λειτουργήσει ως πνευματικός οδηγός και, κυρίως, ως πρόσκληση να επιχειρήσουμε (σήμερα περισσότερο από ποτέ), να κατανοήσουμε αυτή την οδυνηρή και εξαιρετικά πολύπλοκη παγκόσμια κατάσταση με έναν τρόπο που υπερβαίνει τα όρια της συνηθισμένης σκέψης.
Πώς διαμορφώνονται οι παγκόσμιες εξελίξεις; Από ποιες δυνάμεις εξαρτώνται; Δεν φέρει ο καθένας και η καθεμία μας προσωπική ευθύνη για τις συνέπειες που απορρέουν από τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνει τη συνείδησή του; Δεν αποτελεί η ίδια η διαδικασία της γνώσης τον δημιουργό της πραγματικότητάς μας; Πώς ρυθμίζουμε τις αντιλήψεις μας μέσα στην αδιάκοπη πλημμυρίδα πληροφοριών που κατακλύζει τον εσωτερικό μας χώρο; Ποιες έννοιες χρησιμοποιούμε για να οικοδομήσουμε μια γνώση, έστω και προσωρινή ή ατελή;
Έχουμε την εντύπωση ότι όσα περιγράφονται στο συγκεκριμένο κείμενο αντανακλούν ένα θεμελιώδες και βαθιά διαμορφωτικό φαινόμενο. Σε κάθε χώρα, σε κάθε περιοχή, σε κάθε πόλη και σε κάθε ομάδα εμφανίζονται αυτές οι ίδιες τάσεις και συντεταγμένες. Για την κατανόηση της Ανθρωποσοφίας και της Ανθρωποσοφικής Εταιρείας στη σημερινή εποχή, έννοιες όπως «δυτικοποίηση», «εκκοσμίκευση», «απομόνωση», «χώροι προστασίας», «γνήσια πνευματικότητα», «διατήρηση της εσωτερικής παράδοσης» και «τάσεις προς την ανατολική θεοσοφία» φαίνεται να ασκούν, εν μέρει, αποκλίνουσες επιδράσεις. Η ουσιαστική συζήτηση των αντιθέσεων που έχουν ανακύψει και συνεχίζουν να ανακύπτουν μέσα από αυτές μας φαίνεται περισσότερο αναγκαία από ποτέ.

Μετάφραση – Απόδοση για το blog Element © Gerry Katramados