Η Μουσική ως οργανισμός

Η Μουσική ως οργανισμός

Γράφει ο Γεράσιμος Ε. Κατραμάδος | Το άρθρο που ακολουθεί βασίζεται στη συνέντευξη του Omer Eilam, δημοσιευμένη στο Das Goetheanum: διαθέσιμη εδώ

Για πολλούς, η ηλεκτρονική μουσική είναι συνδεδεμένη με μηχανικούς ήχους, ψηφιακές επιφάνειες και ατέρμονη επεξεργασία δεδομένων. Για τον Omer Eilam, όμως, αποτελεί έναν χώρο όπου ο ήχος μπορεί να αποκτήσει ζωή – όχι μεταφορικά, αλλά με τρόπο σχεδόν οργανικό. Η ιδέα γεννήθηκε πριν από δέκα χρόνια, στη διάρκεια των σπουδών του στο Institute of Sonology στη Χάγη. Όπως πολλοί ηλεκτρονικοί μουσικοί, τον ενδιέφερε η χρήση αλγορίθμων. Όχι όμως για τον έλεγχο του ήχου, αλλά για την ελευθερία του: πώς ένα ηχητικό γεγονός μπορεί να εξελίσσεται, να αλλάζει, να αντιδρά, όπως ένας ζωντανός οργανισμός.

Ο ήχος ως οικοσύστημα
Κάθε ήχος έχει τις δικές του «συμπεριφορές»: χροιά, ένταση, ύψος, διάρκεια. Σε ένα συνηθισμένο πλαίσιο, αυτές καθορίζονται από τον μουσικό. Στο έργο του Eilam, αντίθετα, αφήνονται να μεταβάλλονται μέσα από κανόνες όπως οι φυσικοί νόμοι διαμορφώνουν το περιβάλλον. Και όταν πολλοί τέτοιοι «ηχητικοί οργανισμοί» συνυπάρχουν, γεννιέται ένα οικοσύστημα.
Από αυτή τη διαδικασία προέκυψαν οι πρώτες δύο συνθέσεις του άλμπουμ Imaginary Ecosystems:
“Anthroposophia” και “Vision of the Valley of Dry Bones”, ζωντανές, αυτογενείς ροές που αργότερα μετατράπηκαν σε studio works.

Η αναζήτηση του ιερού στο σήμερα
Ο Eilam δεν βλέπει την ηλεκτρονική μουσική ως μια απομάκρυνση από την πνευματικότητα· αντιθέτως, τη θεωρεί αναγκαία εξέλιξή της. Στην ιστορία της μουσικής, υπήρχαν δύο κατευθύνσεις: η ιερή μουσική που συνέδεε τον άνθρωπο με το θείο, και η κοσμική που συνέδεε τους ανθρώπους μεταξύ τους. Σήμερα, λέει, η δεύτερη κυριαρχεί σχεδόν απόλυτα. Για την πρώτη, επιστρέφουμε συχνά στον Bach ή σε αρχέτυπες φόρμες, σαν να μην μπορεί να υπάρξει νέα ιερή μουσική. Ο Eilam προτείνει κάτι ριζικά διαφορετικό: αν η συνείδηση εξελίσσεται, τότε και οι μορφές που τη συνοδεύουν πρέπει να εξελιχθούν. Η ηλεκτρονική μουσική, με την ικανότητά της να δημιουργεί ήχους που δεν υπήρξαν ποτέ πριν, ανοίγει έναν χώρο όπου το πνευματικό μπορεί να πάρει νέα μορφή, χωρίς νοσταλγία και χωρίς αντιγραφή.
Για τον ίδιο, αυτό δεν είναι απλώς καλλιτεχνική αναζήτηση αλλά αποστολή: να αφυπνίσει πνευματικές ωθήσεις μέσα από νέες ηχητικές γλώσσες· να δημιουργήσει μια μουσική που δεν επιστρέφει στο παρελθόν – αλλά γεννιέται από το μέλλον. Ίσως αυτός να είναι και ο λόγος που το άλμπουμ του δεν μοιάζει με τεχνολογικό πείραμα, αλλά με μια πράξη ακρόασης: μια προσπάθεια να βρούμε ξανά τον χώρο όπου ο ήχος δεν είναι αντικείμενο, αλλά οργανική οντότητα.

Άφησε ένα σχόλιο

To email σου δεν θα δημοσιευτεί