Γεράσιμος Ε. Κατραμάδος | Ινστιτούτο Ανθρωποσοφικής Ιατρικής

Τα εκχυλίσματα Γκι (Viscum album L.) χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες στην ολιστική ογκολογία· ωστόσο, τα τελευταία χρόνια έχει συντελεστεί μια ουσιαστική αλλαγή στο επιστημονικό πλαίσιο, μέσω της αποσαφήνισης των μοριακών και ανοσολογικών μηχανισμών δράσης τους. Μεταξύ 2020 και 2025, καθοριστικές εξελίξεις μετέτρεψαν τη Θεραπεία με Γκι από μια κυρίως εμπειρικά εφαρμοζόμενη μέθοδο σε επιστημονικά τεκμηριωμένη συμπληρωματική προσέγγιση της σύγχρονης ογκολογίας.
Ανασκόπηση των Hong et al. (2025) δείχνει ότι τα σκευάσματα Γκι προκαλούν ανοσογονικό κυτταρικό θάνατο, ο οποίος χαρακτηρίζεται από στρες του ενδοπλασματικού δικτύου, αυξημένη έκθεση της καλρετικουλίνης, μετατόπιση πρωτεϊνών θερμικού σοκ και έως επταπλάσια απελευθέρωση ATP [344]. Επιπλέον, αναστέλλουν βασικά γλυκολυτικά ένζυμα, επηρεάζουν την έκφραση ογκογονιδίων όπως το Myc και ρυθμίζουν γονίδια του κυτταρικού κύκλου μέσω φυτικής προέλευσης microRNAs. Σε επίπεδο ανοσοτροποποίησης, τα σκευάσματα Γκι μετατοπίζουν την ισορροπία από τα ανοσοκατασταλτικά μακροφάγα τύπου M2 προς τα προφλεγμονώδη M1 και ενισχύουν τη δραστηριότητα των γδ Τ-λεμφοκυττάρων καθώς και των NK κυττάρων. Τα αποτελέσματα αυτά είναι ιδιαίτερα έντονα σε τρισδιάστατα μοντέλα καλλιέργειας, γεγονός που υπογραμμίζει τη κλινική τους σημασία.
Οι συγγραφείς της ανασκόπησης επισημαίνουν ότι τα δεδομένα πραγματικής κλινικής πρακτικής (real-world data) διαδραμάτισαν καθοριστικό ρόλο σε αυτή την αλλαγή πλαισίου, καθώς καταδεικνύουν σταθερά οφέλη στην επιβίωση, βελτιωμένη συμμόρφωση στη θεραπεία και ευνοϊκό προφίλ ασφάλειας όταν τα εκχυλίσματα Γκι συνδυάζονται με καθιερωμένες και σύγχρονες αντικαρκινικές θεραπείες. Τα κλινικά δεδομένα επιβεβαιώνουν ότι ο συνδυασμός της Θεραπείας με Γκι με σύγχρονες αγωγές βελτιώνει τόσο την επιβίωση όσο και την ποιότητα ζωής. Για παράδειγμα, στον μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα, η διάμεση συνολική επιβίωση διπλασιάστηκε όταν προστέθηκε Γκι σε αναστολείς σημείων ελέγχου PD-1/PD-L1, ενώ σε υποομάδες θετικές σε βιοδείκτες παρατηρήθηκε έως και 91% μείωση του κινδύνου θνησιμότητας. Περαιτέρω επιτυχίες επιτεύχθηκαν σε καρκίνους του ορθού και του παγκρέατος μέσω συνεργικών συνδυαστικών θεραπειών. Μελέτη Φάσης Ι στο Johns Hopkins University επιβεβαίωσε επίσης την ασφάλεια της ενδοφλέβιας χορήγησης. Πρόοδοι στη μεταβολομική, τη χρονοβιολογία και τις αναλύσεις με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης ανοίγουν νέες προοπτικές για τυποποίηση και εξατομίκευση.

Συνολικά, η ανασκόπηση καθιστά σαφές ότι η Θεραπεία με Γκι δεν αποτελεί πλέον αποκλειστικά μέρος της παραδοσιακής ιατρικής, αλλά εξελίσσεται ολοένα και περισσότερο σε ένα ενοποιημένο, τεκμηριωμένο και προσανατολισμένο στην ιατρική ακριβείας συστατικό της σύγχρονης ογκολογίας [344].

---

344. Hong CE, Lyu SY. Mistletoe in Cancer Cell Biology: Recent Advances. Curr Issues Mol Biol. 2025 Aug 20;47(8):672. doi: 10.3390/cimb47080672. PMID: 40864825